Er is iets aan de hand op de afdelingen voor productontwikkeling bij de grotere bedrijven. Ze willen openstaan voor hun klanten en hun ideeën omarmen. Ze willen samenwerken en nagaan of ze samen nieuwe producten en diensten kunnen ontwikkelen. En daar is tegenwoordig natuurlijk weer een woord voor bedacht: co-creation of in slecht Nederlands co-creatie.
Wat is co-creatie?
Co-creatie is volgens de Nederlandse Wikipedia “een situatie waarbij een organisatie waardecreatie laat plaatsvinden door een samenwerking aan te gaan met een groep consumenten, eindgebruikers of andere belanghebbenden.”
Waar bestaat co-creatie?
Wat je nu ziet is dat bedrijven maar ook scholen zich iets meer bezighouden met sociale netwerken zoals Facebook, Hyves en een MySpace. Docenten zijn geïnteresseerd in de werking van deze sociale netwerken en hoe hun leerlingen zich daarin bewegen. Maar de volgende “sociale golven” zullen zich snel aandienen waarbij uiteindelijk rond 2012 bedrijven en scholen zich meer zullen gaan bezighouden met “social commerce”. Zorgen dat je samen met sociale groepen commerciële producten of diensten ontwikkelt.
Een recent voorbeeld van co-creatie is een routenavigatiesysteem waarbij gebruik wordt gemaakt van anonieme mobiele telefoongegevens van automobilisten. Door langs een snelweg te monitoren hoeveel en hoe snel mobiele telefoons van automobilisten voorbij rijden, wordt fileinformatie gegenereerd. Die informatie wordt vervolgens doorgestuurd aan gebruikers van het routenavigatiesysteem inclusief alternatieve routes bij files. Zonder de eindgebruikers zou er nooit ter plekke waardevolle informatie worden gecreëerd. Twee organisaties maken dit systeem mogelijk, namelijk een mobiele operator en een fabrikant van routenavigatiesystemen.
Marion Koopman, directeur van XS4ALL, schreef in het welkomstwoord van dit weblog in 2006:
[..] Dit idee van co-creatie, samen creëren, staat aan de basis van de open source beweging en is de basisfilosofie waarop het internet is gebouwd. Het is een filosofie waar XS4ALL sterk in gelooft. Internet is de afgelopen 15 jaar uitgegroeid van een afgesloten netwerk dat alleen voor wetenschappers en militairen toegankelijk was, tot het overal toegankelijke en overal aanwezige massamedium dat het vandaag is. Dat gebeurde doordat mensen meningen deelden, voortbouwden op elkaars ideeën, samen nadachten. Co-creatie is dus een bewezen winning formula. We sporen daarom onze klanten en het overige publiek aan zich volop te mengen in de discussie.
Waarom is co-creatie een maatschappelijk thema?
De sociale netwerken die op internet aan het ontstaan zijn, zijn vele malen machtiger dan de offline lobby. Je wilt bijvoorbeeld de mannen van GeenStijl niet tegen je krijgen. GeenStijl is op dit moment in staat marketing campagnes te verstoren, websites totaal onbenaderbaar te maken, en waarschijnlijk nog veel meer.
Als je als bedrijf een vermelding krijgt op slashdot of digg kan dit, afhankelijk van de recensie die erbij staat, je product maken en breken.
De consument krijgt meer invloed op de ontwikkeling van producten en diensten door recensies te schrijven in weblogs, en in forums de goede en minder goede eigenschappen van producten te bespreken. Bedrijven kunnen hier niet meer om heen. Ook de politiek past zich aan, en voert campagne op sociale netwerken als hyves.nl, myspace en via Facebook natuurlijk.Dit proces, de overgang van een traditionele manier van communiceren en produceren naar het co-creatie model, gaat niet altijd zonder horten of stoten. De verschillen tussen het traditionele en co-creatie model zijn groot. Niet alle betrokkenen hebben dit direct in de gaten.
Communiceren en produceren. Traditie versus co-creatie. Een vergelijking.
|
Traditioneel |
Co-creatie |
|
Innovatie gebeurt binnen het bedrijf, het ontwikkelde product wordt "in de markt gezet". The market as target. |
De markt als forum. Waarde wordt samen gecreëerd (co-creatie) op verschillende punten van interactie tussen bedrijf en consument. De co-creatie ervaring is de basis waarde. |
|
Bedrijven bepalen en houden het merk in stand |
De ervaring is het merk. Het merk komt tot stand door co-creatie en verandert door ervaringen van consumenten. |
|
Bedrijven bepalen welke informatie naar consumenten gaat. |
Consumenten en gemeenschappen van consumenten kunnen dialoog initiëren tussen henzelf. |
|
Waarde wordt toegekend aan producten en diensten. |
Waarde wordt toegekend aan de unieke en persoonlijke ervaring die mogelijk is met producten en diensten. |
|
Infrastructuur is georiënteerd op het beheren van activa, processen, het toewijzen van middelen, en efficiëntie van de organisatie. |
Infrastructuur is georiënteerd op het faciliteren van een omgeving van ervaringen, toegang tot competentie, snelle manieren om middelen opnieuw toe te wijzen, en efficiëntie in het tot stand brengen van nieuwe, persoonlijke en unieke ervaringen. |
Kortom
Co-creatie biedt nieuwe mogelijkheden voor bedrijven en particulieren. De vraag is niet of deze ontwikkeling zich doorzet, maar hoe snel het zal gaan. In de oude vraag- en aanbodeconomie zit een nieuw aspect: de consument van vroeger doet het bedrijf ook een aanbod. Dit aanbod is bijna chantage: “Als je niet naar mij luistert, ga ik naar een concurrent die dat wel doet.” Traditionele bedrijven zijn als een monarchie. Ze kunnen zich voegen bij de revolutie die co-creatie heet, het negeren of het proberen te onderdrukken, maar uiteindelijk zal de revolutie overwinnen.
Bij het schrijven van dit artikel is gebruik gemaakt van verschillende bronnen.
Onno Vendel
