We spreken veel over het belang van betekenisvol werk. Maar kan werk ook te betekenisvol worden? Het klinkt tegenstrijdig. Wie werk doet dat volledig aansluit bij zijn waarden en talenten zou toch juist gelukkig moeten zijn?
Niet noodzakelijk.
Wanneer betekenisvol werk kan doorschieten
Wetenschappelijk onderzoek naar calling en meaningful work laat namelijk ook een andere kant zien. Mensen die hun werk als een roeping ervaren, kunnen bijzonder betrokken, gemotiveerd en tevreden zijn. Maar diezelfde betrokkenheid kan grenzen doen vervagen.
Als je werk belangrijk voor je is, is het gemakkelijker om nog even door te gaan. Om die extra verantwoordelijkheid toch op je te nemen. Om 's avonds nog een mail te beantwoorden. Om een vrije dag op te offeren omdat het werk ertoe doet.
Dat zien we gemakkelijk als bevlogenheid. Totdat het dat niet meer is.
Juist professionals die veel betekenis aan hun werk ontlenen, kunnen kwetsbaar zijn voor wat onderzoekers de dark side of calling noemen. Een sterke identificatie met werk kan ertoe leiden dat mensen offers accepteren die zij in een andere baan nooit zouden accepteren. Dat is relevant voor artsen, docenten, ondernemers en hulpverleners, maar zeker niet alleen voor hen.
Purpose beschermt niet automatisch tegen uitputting. Soms kan het er juist aan bijdragen.
Dat is een belangrijke nuance in alle gesprekken over het vinden van je Why. Het doel is niet dat werk je leven wordt. Het doel is dat het werk dat je doet past binnen het leven dat je wilt leiden. Dat verschil is fundamenteel.
Betekenisvol werk vraagt ook om grenzen
Een gezonde Why helpt je daarom niet alleen bepalen waar je ja tegen wilt zeggen. Hij helpt je ook bepalen waar je nee tegen moet zeggen.
Voor coaching betekent dit dat een gesprek over purpose nooit compleet is zonder een gesprek over grenzen. Hoe belangrijk wil je dat werk in je leven is? Wat wil je ervoor opofferen, en wat nadrukkelijk niet? Wanneer is betrokkenheid nog bevlogenheid en wanneer wordt het overbelasting?
Wie betekenis vindt in werk, heeft iets waardevols gevonden. Maar betekenis is geen vrijbrief voor grenzeloosheid.
Misschien moeten we daarom anders gaan kijken naar work-life balance. Niet als een strijd tussen twee werelden waarin werk minder moet en privé meer. Maar als een bewuste keuze over waar we onze tijd en energie aan willen besteden.
Onderzoekssamenvatting: The Call of the Wild: Zookeepers, Callings, and the Double-Edged Sword of Deeply Meaningful Work
Bunderson, J. S. & Thompson, J. A. (2009). The call of the wild: Zookeepers, callings, and the double-edged sword of deeply meaningful work. Administrative Science Quarterly, 54(1), 32-57.https://doi.org/10.2189/asqu.2009.54.1.32
Achtergrond
Deze studie onderzoekt hoe dierenverzorgers (zookeepers) betekenis geven aan hun werk, en wat er gebeurt wanneer werk wordt ervaren als een roeping (calling) in plaats van als een baan. De auteurs signaleerden dat de manier waarop zookeepers over hun werk spraken, sterker leek op de klassieke, protestantse opvatting van een roeping dan op meer recente, positievere formuleringen van het begrip calling die in de organisatiepsychologie gangbaar zijn.
Methode
De onderzoekers gebruikten een gemengde aanpak. Eerst voerden zij kwalitatieve interviews met Amerikaanse dierenverzorgers om te begrijpen hoe zij hun werk ervaren en betekenis geven. Op basis daarvan ontwikkelden zij hypothesen over wat deze specifieke, klassieke vorm van roeping betekent voor de relatie tussen mensen en hun werk. Deze hypothesen werden vervolgens getoetst met een survey onder dierenverzorgers van 157 verschillende dierentuinen in de Verenigde Staten en Canada.
Belangrijkste bevindingen
De onderzoekers noemen deze vorm van roeping "neoclassical calling": zowel bindend als verheffend. Aan de verheffende kant identificeerden dierenverzorgers met een sterk geroepen gevoel zich sterk met hun werk en occupatie, en ervoeren zij een bredere betekenis en significantie in wat ze deden.
Aan de bindende kant bleek diezelfde groep vaker geneigd hun werk te zien als een morele plicht. Zij offerden vaker salaris, persoonlijke tijd en comfort op voor hun werk, en stelden hogere eisen aan de organisatie waarvoor zij werkten dan collega's die hun werk minder als roeping ervoeren.
De survey onder zookeepers uit 157 dierentuinen bevestigde deze hypothesen: een sterke roeping ging samen met zowel meer betekenis en identificatie als met een grotere bereidheid tot opoffering en hogere verwachtingen van de werkgever.
Interpretatie
De titel van het artikel vat de kernboodschap samen: diep betekenisvol werk is een dubbelzijdig zwaard. Dezelfde eigenschap die roeping zo waardevol maakt, de sterke identificatie met het werk, maakt mensen ook kwetsbaarder voor het accepteren van offers die zij in ander werk nooit zouden accepteren. Betekenis en welzijn lopen dus niet automatisch gelijk op: juist mensen voor wie werk het meest betekenisvol is, lopen een verhoogd risico op overbelasting en grenzeloosheid.
Relevantie voor de praktijk
Voor coaching onderbouwt dit onderzoek dat een gesprek over betekenisvol werk of purpose niet compleet is zonder een gesprek over grenzen. Juist bij mensen die veel betekenis aan hun werk ontlenen, zoals in zorg, onderwijs, hulpverlening en ondernemerschap, is het van belang om expliciet te onderzoeken welke offers iemand wel en niet bereid is te brengen, in plaats van ervan uit te gaan dat betekenisvol werk vanzelf beschermt tegen overbelasting.